Tarzı ya da türü gereği savaş filmi değildi “Sır Çocukları”, ama gerçek bir savaşçıydı, sonradan gözümüze aşina olan hür komutan Velit (Fırat Tanış)…

Hem en büyük savaş değil miydi yaşamak? Bu çırpınışın sebebi ekmeğin, suyun ve aşkın tadından bir lokma daha fazla alabilmek değil miydi? Ama lükstü bizi dürten ama ihtiyaç, neticede savaştı verdiğimiz, kimi aç kimi muhtaç…

Velit de savaşmayı seçti bir sürü benzer seçeneğin arasından. En arka safta yerini aldı, yazık… Ne yazık ki hangimiz görebildik yada görmek istedik Velit’lerin savaşabildiğini? Hangimiz mühimat verdik bir gece daha atlatabilsin diye ömründen? Neyse, savaştan bahsetmiyorum…

Bir sokak trajedisiydi ve senaryo hala aklımda, yaşanmışlığından kalma.

Filmle eş zamanlı bir kabustu o vakitler. Sokak çocuklarının bir bir çoğalışının sebebi; “organ”dı, “orman”dı veya “üç kuruş”tu anamızın ağladığı, yüreklerin dağlandığı çirkinlikti o vakit bu vakit.
Eş zamanlı dedim ya, takvimler 2002 yılını gösterdiğinde, işte o vakitte bu içler acısı hikaye beyaz perdedeki yerini almıştı, izleyicisini sancılarla kıvrandırarak. Maalesef mağdurlarımızın yüreklerine ayrı bir ateş koyan bir filmdi, ki bu acı hala bitmedi…

Bir yavrucağın, annesi ve üvey babası arasındaki geçimsizliğin sebebinin kendisi olduğunu düşünerek evden kaçış öyküsü üzerinden sokaklardaki yaşamı anlatan bir film, Sır Çocukları. Yanında sadece oyuncak bir palyaço vardı, birde hayalleri. Düşlerini süsleyen bu palyaço, aynı zamanda filmin çeşitli yerlerinde sahibine görünür ve çocuğun iç dünyasını anlatır. Zamanın filmlerine kıyasla çok iyi düşünülmüş ince bir ayrıntıydı çocukların karar verme aşamasındaki planlar.

Sonra… Velit diye bir delikanlı vardı. Sır Çocukları’nın babasıydı ki ne demek istediğimi filmi izleyince göreceksiniz. Sokak çocuğu olmayı Velit de istememişti ki kimse istemez… O üzerine düşeni öyle layığıyla yaptı ve inanıyorum Velit’i seveceksiniz.

2. sınıf olmanın dışlanmışlığıyla yaşarken, bir yandan da aynı dezavantaja sahip kaderdaşlarına kol kanat oluşunun sorumluluğunu taşıyarak, bu kötü sınıf ayrımına aldırmadan sevebiliyor olmanın pırıltısını onun gözlerinde göremiyorsanız izlemeyin gitsin zaten.

Bir şekilde sokaklara itilmiş yetimlerin bekçisi mi demeli? Yoksa arena mı demeli yaşadığımız sokakların aralarında verilen savaşlara ki Velit’lere bir nebze olsun hak verelim? Ya da esirgemeden lafımı; “Bilinçsizliğimizin, cahilliğimizin yüzümüze vuruşu muydu bir ailenin sokaklara saldığı körpecik yürekler. Daha kaç film, daha kaç nasihat gerekli aklımızı başımıza almamız için?” Ne yazık ki kötüler oldukça, kötülük de olacaktır iyiliğin kıymetini onore eden.

Rolünün hakkını fazlasıyla veriyor oluşunun yanı sıra, bir sokak çocuğunun ezikliğiyle aşka hücum edişindeki mahcubiyet görülmeye değerdi. Sokak jargonu ve üslubunu esirgemeden canlandırdığı Velit karakterinde Fırat Tanış’ı ve tüm ekibi kutluyorum.

Ya sonra müjdem var size. Kimler yoktu ki bu çaresiz sevdaya ve çaresini bilmemize rağmen başımızı çevirebildiğimiz “Sır Çocukları”na dair filmin oyuncuları arasında?

Henüz, gelecekteki başarılarından habersiz yeteneklerle dolu bu kadroda, pek çok tanıdık isimle beraber Sır Çocukları’nda oynadıktan sonra yıldızları parlayan bir çok isim de var.

Filmi izlerken keyif almamı sağlayan; senaryo, kurgu, anlam ve kulak küpesi kıvamındaki nasihatlerin dışında tuhaf bir nostalji havasıydı. Ama ilk izlediğimde değil, yıllar sonra tekrar izlediğimde bu nostaljik havayı yakaladım çünkü o zamanlar kadrodaki bir çok isimden haberimiz bile yoktu.

Biliyorum ki sizleri de çeken ve filmi soluksuz izletecek olan etkenlerin başında, bu rengarenk ama hüzünlü, savaşçı ancak kazanılacak zaferleri gün aşırı sevinçlerinden ibaret olan, gülen ama yarım ekmek yemiş kadar kahkaha atabilen Sır Çocukları filminin kadrosu olacaktır. Ve tabii ki senaryoyla beraber geçmişe dönmeniz kaçınılmaz…

Filmde bir çok sevdiğim noktanın yanısıra bir de final sahnesi vardı ki… İzlediğimiz süre boyunca çakılı olduğumuz koltuklarımızdan kalkabilmemiz için normalde herşeyin yolunda gitmesi, mutlu veya iyi bir son olması gerekirken, o kadar gerçek bir son ile ayrılıyorsunuz ki, film bitip de evinize döndüğünüzde yavrucaklarınıza sımsıkı sarılma hissiyatı sarıyor içinizi.

Bir kare daha… Namus davası gereği üzerine aldığı ancak sindiremediği görevini yapma mecburiyetini, bir insanın canından daha mühim görmek zorunda kalan Reşo’nun (Mehmet Ali Alabora) da mahcubiyeti ayrı bir içler acısıydı.

Birbirinden acı, birbirinden komik, birbirinden dertli bir çok hassas konuyla gönülleri feth etmiş bir film.

Müjdemin devamı olarak kadrodaki isimleri de saymam gerekiyor.
Sır Çocukları adlı filmde Fırat Tanış (Velit), Özgü Namal (Zeynep), Nur Sürer (Münevver), Mustafa Uğurlu (Palyaço), Serdar Orçin (Ziya), Erdinç Olgaçlı (Hasan Dayı), Aslı Başak Paçacı (Sincap), Arif Erkin (Baba), Arslan Kaçar (Şerafettin), Halil İbrahim Aras (Cemil), Batuhan Levent (Tilki), Ozan Bilen (Hoca), Barış Küçükgüller (Boyacı ilyas) ve Mehmet Ali Alabora (Reşo) isimleri yer alıyor…

Filmin aldığı ödüllerden de bahsedip, henüz izleme onuruna sahip olmamış arkadaşları gaza getireyim;

-14. Ankara Film Festivali, 2002, Seçiciler Kurulu Özel Ödülü
o Umut Veren Yeni Senaryo Yazarı Ümit Cin Güven
o Umut Veren Yeni Erkek Oyuncu Fırat Tanış
o Umut Veren Yeni Kadın Oyuncu Özgü Namal
o En İyi Sanat Yönetmeni Selda Çiçek
o En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Volga Sorgu
o En İyi Kadın Oyuncu Nur Sürer
-39. Antalya Film Festivali, 2002, Dr. Avni Tolunay Jüri Özel Ödülü
o En İyi Sanat Yönetmeni Selda Çiçek
o En İyi Erkek Oyuncu Fırat Tanış
o Halk Jürisi En İyi Film Ödülü
-İskenderiye Film Festivali, 2003, En İyi Erkek Oyuncu Fırat Tanış
-22. İstanbul Film Festivali, 2003, En İyi Erkek Oyuncu Fırat Tanış
-2. Köyceğiz Ulusal Altın Aslan Film Festivali, 2003, En İyi Uzun Metraj 1. Film
-8. Sadri Alışık Ödülleri, 2003, Umut Veren Yeni Kadın Oyuncu Özgü Namal
-24. Siyad Türk Sineması Ödülleri, 2002, Umut Veren Genç Oyuncu Fırat Tanış

İzlemeyen kalmasın artık…

Bu yazı Ethem tarafından 11 June 2010 00:13 tarihinde yazıldı. 6 Yorum.

Sivrisinema - www.sivrisinema.com

Bu duyguyla yüreğine dokunulmamış insanlara  bunu anlatamazsın bile,doğru olan, doğal olan da budur ki en değerli varlıktır insan. Gel gör ki incir çekirdeğini doldurmayacak kadar bencil bir erkek egemenliğinin gölgesinde yaşayan kadınımızın ne düşündüğünü tahmin bile edemiyoruz.

Neyse ki İncir Çekirdeği filmi bu durumu ele almış ve aklımızda olan ama dışa vurmadığımız bir duyguyu, bir yaşanmışlığı anımsamamızı sağlamakta.

Filmin ön tanıtımını ve genel konusunu daha önce yaptığımız bu yazımızda belirtmiştik. Ekibi tekrarlayıp gala ve film sonrası izlenimlerimi yazmam daha pratik olacak.

03 Kasım’da Gala Gecesi yapılmış, 06 Kasım 2009′da vizyona girecek olan İncir Çekirdeği adlı filmin yönetmeni ve senaryosu Selda Çiçek?e ait. Müzikte Özgür Yalçın (Karagüneş) ve Serkan Alkan var, filmin kurgusu Emrah Dönmez?a ait, sanat yönetmeni ise Ruhan Ünlüer, görüntü yönetmeni İlker Berke ve yapımcı Mehmet Çiçek.

Oyuncu kadrosunda ise; Özgü Namal, Derya Durmaz,Sevinç Erol, Nalan Başaran, Veysel Diker, Turgay Tanülkü, Barış Çakmak, Burcu Salihoğlu, Onur Dikmen, Makbule Sitare Akbaş, Semanur Dönmez, Halil Yomak, Tuğçe Şenoğul isimleri yer alıyor.

İncir Çekirdeği’ni izlerken öncelikle sahneler arası hızlı geçişlerde tökezlememe rağmen filmde Heda’nın yaşantısının söz konusu olduğunu bilmem, filmi takip etmemi kolaylaştırdı. Oyuncuların performansı da filmi izlenilir kılmaktaydı. Başta  Turgay Tanülkü ve Veysel Diker olmak üzere Özgü Namal, Derya Durmaz ve Onur Dikmen üzerlerine düşen görevde gayet başarılıydılar. Yalnız nine ve Suham karakterlerinin  performanslarının filmin seyrini sekteye uğrattığını düşünüyorum.

Mayınla kaybedilen bir hayat, kayıplara kurban seçilen bir genç kızın adettendir deyip evlendirilmesine fazla tepki veremeyişi, aldatıldığına isyan edişi, bununla beraber karakterin sadece kurallara kayıtsız uyması, büyükler ne derse o olur kaidesinin sertliği,  gelenektir deyip ölen kişinin yerine geçildiğini çok gördük filmlerde ki gerçeklerdi bunlar. Öyle ki bu tür bir filmin konusu da alışagelmiş bir senaryo sayılırdı benim gözümde. Oysa Heda’nın yaşadığı psikolojiyi, başını yere eğişini ve kişiliğini izlemek, izlettirmek bence sanattı, ya da klişeyi aşmaktı.

Adetlere boyun eğenlerin ruh halini anlamak ve onun farkına varmadan içinde yaşadığı trajediyi göstermek sanata farklı yerlerden bakabilmek adına harika bir pencereydi diyebilirim.

Öyle ki dedesinden tutun da atasına, ninesinden tutun da yeğenine kadar herkesin beraber yaşadığı küçük evdeki bu büyük olayları sineye çekmek, adetleri benimsemek, erkek egemenliğinin gerektirdiği şekilde yaşamak herkes tarafından kabul edilmiş bir gerçekti ve film bunu yüzümüze vurdu. İzleyici gibi onlar da düşünüyor fakat itiraz edemiyordu, sadece içlerinden, sadece kendi aralarında kadındılar.

İfade edilemez bir gerçek, itiraz edilemez bir öfke-örf-adetti bu.  Yaşamak zorundaydı Heda’lar, hiç soru sormadan ataları gibi ata olmayı ve  izin verildiği kadar düşünebilmeyi.

O kadındı nihayetinde, incir çekirdeğini dolduracak kadar değeri yoktu düşünmenin çünkü, başkaları çoktan düşünmüş karar vermişti kaderleri hakkında en uygun görüldüğü üzere.

Gala Gecesinde Sinemalardan.com Olarak Oradaydık

Öncelikle tüm ekip ve oyuncu kadrosuna teşekkür ediyorum, çünkü bu kadar samimi insanları bir arada tutmak başlı başına bir organizasyondu ve tüm samimiliğiyle kucak açan Emrah Bey ve oyuncuların sıcaklığı da ayrı bir mutluluk yaşattı bize.

Dört sene boyunca o topraklarda sanat adına verilebilecek en doğru ve güzel duyguyu İncir Çekirdeği ve ekibinden aldık ki kahve milletinin yaban insanının bile aşına oldukları bu ekibin türlü zorluklar, Heda kadar olmasa da bazı sorunlar yasadığını biliyoruz.

İstisnalara hurafe gözüyle bakıp yabancı kaldığımız bu koca dünyada yardımlaşmanın mucize olmadığına tanık oldum geçen gece İncir Çekirdeği’nin galasında. Yardımlaşmanın dibe vurduğu günümüz dünyasında taş kalpli olmadığımızı biliriz de hemen ardından patlatmaz mıyız öfkemizi dünyaya. “Anasını sattığımın dünyası” ndan girip içimizi döker ve dönmez miyiz o küfrettiğimiz dünyamızın soğuk duvarlarına.

Değil mi yardımlaşmanın, zorluk çekmenin adını etmeden bunu bize kanıtlayan ekibin ortaya koydukları eserin bir diğer adı da, fedakarlık?

Başta bunun için izlemek lazım değil midir kaideyi bozmadan istisnaya dahil olmak?

Kaideyi bozamadık, çünkü henüz o saygıyı veremedik Heda’larımıza…

Not: Bizi kırmayıp değerli zamanını bize ayıran Servet Parlak’ada teşekkür ediyoruz.

Bu yazı Ethem tarafından 05 November 2009 04:29 tarihinde yazıldı. 14 Yorum.

Sivrisinema - www.sivrisinema.com

06 Kasım 2009 da vizyona girmesi beklenen İncir Çekirdeği adlı filmin yönetmeni ve senaryosu Selda Çiçek’e ait. Müzikte Özgür Yalçın (Karagüneş), Serkan Alkan var, filmin kurgusu Emrah Dönmez’a ait, sanat yönetmeni ise Ruhan Ünlüer, görüntü yönetmeni İlker Berke, Yapımcı Mehmet Çiçek ve Oyuncu kadrosunda; Özgü Namal, Derya Durmaz, Sevinç Erol, Nalan Başaran, Veysel Diker, Turgay Tanülkü, Barış Çakmak, Burcu Salihoğlu, Onur Dikmen, Makbule Sitare Akbaş, Semanur Dönmez, Halil Yomak, Tuğçe Şenoğul isimleri yer alıyor.

İncir Çekirdeği adlı filmin kısaca konusuna gelince…

Gerçek bir hayat hikayesinden esinlenilen İncir Çekirdeği adlı filmin başrollerde Özgü Namal ve Derya Durmaz oynuyor.

Celil (Halil Yomak), yedi yıl önce askeri vazifesini bitirmişti. Günün birinde ailece gittikleri piknik sırasında bir mayına basarak hayatını kaybeder ve Heda’nın (Özgü Namal) filmlere esin kaynağı olacak hikayesi başlar. Celil’in ablası Delal (Makbule Sitare Akbaş), kendisini bu trajik ölümün sorumlusu olarak hisseder ve bir süre sonra intihar eder. Bunun akabinde adettir diyerek, geleneklere boyun eğmek zorunda kalan Heda, ölen ablası Delal’ın kocası Nazif (Barış Çakmak) ile evlendirilir ve yeğeni Suham’a (Semanur Dönmez) annelik yapmaya başlar.

Filmde bahsedilen tema “İnsanı yaşamının değersizliğinin sorgulanması” dır.

Kaderini ve geleceğini kendilerinin belirleyemediği, hayatın yada büyüklerinin sunduğu bir dünyada yaşamaktan başka çaresi olmayan ama tüm bunlara rağmen hayat dolu olabilen insanımızı, belkide kendimizi anımsatan tanıdık bir film.

Evet tanıdık, yabancı olmayan, en azından gözümüzün biryerlerden ısırdığı, dilimizin ucundaki iki kelime kadar yakın olan tanıdık bir kaç ses yada haykırış. Böyle bir hayatı yaşamasakta bildiğimiz, böyle bir hayat geçirmemiş olsakta mecazen yaşadığımız, küçük ufacık bir dünya. O kadar ufakki incir çekirdeğini bile doldurmayacak sebeplerle gözlerimizi kapatmamızı sağlayan, bilmediğimiz dünyaları-insanları merak etmemizin olanaksız olduğu bir küçük dünya, İncir Çekirdeği…

Güzel vakit geçireceğimizi umduğum bir yaşanmışlık belgeselide denilebilecek bir yapıt, İncir Çekirdeği..

Şimdiden teşekkür ediyorum. Ayrıca yazımdaki bazı bölümlerin İncir Çekirdeği filminin kendi sitesinden alındığınıda belirtmek isterim ki ilk kez bu kadar anlaşılır, “film öncesi değerlendirme” sitesiyle karşılaştığımıda belirterek teşekkür ediyorum.

Bu yazı Ethem tarafından 01 November 2009 17:08 tarihinde yazıldı. 11 Yorum.

Sivrisinema - www.sivrisinema.com

Efendim, 80 ihtilali olmuş, millet zabt u rabt altına alınıp sıkıyönetim ilan edilmiş, sokağa çıkma yasağıyla da kapılara kilit vurulmuştur. Adıyaman?da  gevendelik yaparak hayatlarını kazanan bir grup insan için bu durum hiç de cep açıcı olmaz. Kendilerince bir çözüm yolu bulsalar da buldukları seyyar gazino buluşunun sonu parmaklıklar ardında biter.  Hiç bir siyasî örgüte mensup olmayan ama mesleklerini de gece icra etmek zorunda oldukları için yasağa karşı gelmek durumunda kalan müzisyenler, yerel sıkıyönetim komutanının emriyle bir bando kurmak üzere görevlendirilir. Bandonun ne demek olduğunu tam kavrayamasalar da askerle çatışır duruma düşmemek için yeni işlerine ve dahi sazlarına  dört elle sarılırlar. Yaşadıkları kenti ziyaret edecek olan konsey başkanının gelişi için  düzenlenecek karşılama töreni ise görevlendirildikleri en önemli vazifedir.

Bir yanda gevendeler karşılama töreni için hazırlana dursunlar, öte yanda bando şefi Abuzer?in güzel kızı Gülendam, üniversite öğrencisi Haydar?ın eğitim-öğretim faaliyetlerine(!)  tabi tutulmaktadır. Hoş, Gülendam da bundan gayet memnundur. Haydar ağabey diye seslendiği genç, gözünde çoktan ağabeylik sıfatından çıkmış, sevdiceğiz makamına yükselmiştir de bu durum bir kendine bir de ona itiraf beklemektedir. Beklenen itiraf geciktikçe Gülendam ne yapsın, Haydar?ın devrimci söylemleriyle avunur. Kraldan daha kralcı olmaya heveslenir. Hatta Haydar?dan öğrendiklerini evdekilere büyük bir şevkle dikte etmeye çalışırken, ?Gazino kültürü kadını aşağılıyor!? gibi çıkışlarına ?Gazinoda kültür ne arar!? yanıtları bile kızımızı yıldırmaz. Sonunda Gülendam, sevdiği genç için yapamayacağı hiçbir şeyin olmadığını kanıtlayacaktır ama  bu kanıt, sevdiklerinin başına bela açmaya delil olarak kayıtlara geçecektir.

Beynelmilel, büyük laflar etmeyen, az ama öz söyleyen bir film. 80 ihtilali bir çoğumuz için bilinmeyen ya da o zamanlar yaşımız çok küçük olduğu için hatırlanmayan bir olay. Yine de filmin, sıradan insanların olağandışı bir olaydan nasıl etkilendiğini anlamamızı sağlayacak kadar iyi olduğunu söyleyebilirim. Bunun için bazı küçük ayrıntılara dikkat etmek yeterli. Mesela, yere düşen propaganda mahiyetindeki bir pankartı yerden kaldırıp, öpüp başına götüren sonra da onu yüksekçe bir yere bırakan  bir vatandaş, yurdunda söz sahibi olanlar içinde kendini nerede görür? Düğününde bile türküsünü yüksek sesle, çoşa çoşa söyleyemeyen bir vatandaşın sesini yükseltebileceği yer neresidir? Yukardakilere yaranmak adına onu bunu ispiyonlayan bir vatandaş, neye hizmet ettiğinin farkında mıdır? Ve uğruna kıyametler kopartılan onca şey zamana yeniliyorsa, onca can yakmak nedendir?

Filmimiz oyuncuları, hikayesi ve görselliğiyle Türk film sektörünün yüz akı işlerinden biri. Benim içinse, gerçekte neyin değerli olduğunu hatırlatması açısından ayrı bir yere sahip. Gerçekten de, madem ki sonunda rahatça konuşabilecek, tartışabilecek, yazabilecek, dinleyebilecektik; o kadar korkulan ve yasaklanan şeyler  onca acıya değer miydi?

Bu yazı fafatuka tarafından 25 October 2009 02:25 tarihinde yazıldı. 7 Yorum.

Sivrisinema - www.sivrisinema.com